30 jaar Interreg: Vervoer kritisch zieken en gewonden

Door Jassime Meeusen

De civiele ambulancezorg omvat de eerste hulp bij acuut zieken en gewonden buiten het ziekenhuis en het vervoer naar een instelling voor gezondheidszorg. 

Het is een voorziening met logistieke en organisatorische aspecten die afzonderlijke eenheden vereisen op vlak van personeel, werkwijzen en uitrusting. De gecoördineerde ambulancezorg die vandaag de dag in de Euregio Scheldemond geleverd wordt, is een van de verdiensten van het project "Vervoer kritisch zieken en gewonden".  Het project liep over een periode van 2 jaar, van 1993 tot 1995, en bracht de lokale behandelingsregelingen en -mogelijkheden op regionaal en grensoverschrijdende niveau in kaart. De behandelingsvoorzieningen in Zeeuws-Vlaanderen waren destijds beperkt zodat patiënten vaak werden doorverwezen naar de verder afgelegen ziekenhuizen in Brugge en Gent.

Het project, onder leiding van de Centrale Post Ambulancevervoer Zeeland, speelde in op de nood aan meer kwalitatieve opvang en vervoer en stemde de hulpverlening in de Euregio op elkaar af. Zo werd een noodnetverbinding gerealiseerd met informatie-uitwisseling tussen de alarmcentrales in Vlissingen en de hulpdiensten in Gent en Brugge. Ook de inzet van MUG-teams, Medische of Mobiele Urgentie Groepen voor gespecialiseerde hulp, werd bijgevolg volop toegepast in de grensstreek. In 1995 werd in Sluiskil, ter afronding van het project, een medische rampenoefening georganiseerd die de grensoverschrijdende samenwerking op punt stelde.

Na het project ontstonden nieuwe initiatieven om grensoverschrijdend ambulancevervoer te organiseren. In 2009 werd het langverwachte voorstel betreffende de 'Beschikking over het grensoverschrijdend ambulancevervoer' van toenmalig minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx in het Benelux-parlement goedgekeurd, waardoor verschillende knelpunten van de baan werden geruimd. De aparte erkenningsprocedures voor ambulances en personeel, de manier van oproepen van ambulances, de vergoeding van de kosten en de verkeersregels inzake voorrang verschilden in België en Nederland en maakte dat ambulances die de grens overstaken in strijd waren met de wetgeving van het gastland. De Beschikking M van de Benelux Unie maakte hier een einde aan en stipuleerde dat ambulances de grens mogen oversteken met eigen licht- en geluidssignalen, het ambulancepersoneel dezelfde werkzaamheden mag uitvoeren en dat de kosten van het grensoverschrijdend ambulancevervoer vergoed zouden worden door het gastland. 

Een in 2019 verricht onderzoek van BENEGO, een samenwerkingsverband van 23 grensgemeenten, bracht nog een aantal belangrijke praktische leerpunten aan het licht. Het belang van coördinatie en een betere communicatie, de noodzaak van een organisatorische inbedding die de samenwerking kan verduurzamen en aandacht voor het interculturele aspect en de persoonlijke interactie tussen de stakeholders zijn werkpunten die nog verdere aandacht behoeven in de Belgisch-Nederlandse grensregio.


Alle berichten

Jassime is communicatiemedewerker bij Interreg Vlaanderen-Nederland en kruipt af en toe in haar schrijverspen.